Dyskietka 3,5 cala

Pierwsze komputery przechowywały swoje zbiory na taśmie papierowej. Zapisanie danych polegało na utworzeniu na taśmie kombinacji dziurek odpowiadającej bitowej zawartości pamięci operacyjnej. Obsługa dziurkarek, zwijanie, przechowywanie, ponowne odczytywanie taśmy papierowej było to zajęcie dość czasochłonne. Podobnie wyglądało używanie papierowych kart perforowanych.

Następnym krokiem w dziedzinie magazynowania informacji komputerowych był zapis magnetyczny. Zmiana nośnika z taśmy papierowej na taśmę magnetyczną zmieniła jakość pracy z komputerem. Taśma magnetyczna dawała znacznie lepsze efekty, przyśpieszała znajdowanie wybranych zbiorów, była nieporównalnie pojemniejsza (odcinek tej samej długości co taśma papierowa zawiera od 12 do 100 razy więcej informacji), ułatwiała pracę operatorów komputerów. Duże komputery potrzebowały jednak specjalnych urządzeń (magnetofonów) do szybkiego zapisu, odczytu i przewijania taśmy. Urządzenia te wymagały klimatyzowanych pomieszczeń, były sporych rozmiarów i zużywały znaczne ilości energii. Zapis na taśmie magnetycznej (kasetowej), w znacznie uproszczonej formie, jest dziś powszechnie stosowany w komputerach domowych.

W wyniku postępu w mikroelektronice i pozyskania nowych materiałów magnetycznych zastąpiono zapis magnetyczny na taśmie zapisem na dyskietce. Dyskietka ma wszystkie zalety taśmy bez jej wad. Jest łatwa w użyciu, ma bardzo dużą pojemność (setki KB), i co najważniejsze, zezwala na szybki dostęp do dowolnego zbioru na niej zapisanego.

Dyskietki klasyfikuje się zależnie od średnicy krążka z materiałem magnetycznym, i tak dyskietki są:
8, 5.25, 3 i 3.5-calowe.
8-calowe dyskietki stosowane były w starszych komputerach profesjonalnych,
5,25-calowe są stosowane obecnie we wszystkich niemal systemach komputerowych (standard IBM PC, Apple, Commodore, 8-bitowe Atari itp).
Dyskietki 3-calowe stosuje w swych komputerach Amstrad i część firm japońskich. Wydaje się, że ten typ dyskietek nie będzie szeroko rozpowszechniony.
Ostatnim typem jest dyskietka 3,5-calowa. Ten rodzaj nośnika staje się nowym standardem. Stosują go już Apple Macintosh, Atari ST, przenośne wersje standardu IBM PC, część japońskich MSX.
Krążek folii poliestrowej pokryty jest cienką (2 do 5 mikrometrów) warstwą materiału magnetycznego. W środku krążka wklejona jest blaszka z wycięciami, będąca elementem sprzęgającym dyskietkę z układem napędowym stacji. Krążek zamknięty jest w wyłożonym materiałem (prasowana wata syntetyczna), o małym współczynniku tarcia, pudełku z tworzywa sztucznego. Jeden z pierścieni poślizgowych podparty jest sprężyną foliową. Konstrukcja ta ma zapewnić kontakt materiału pierścienia z dyskietką, tak by następowało oczyszczanie dyskietki z pyłów oraz odprowadzanie ładunków elektrostatycznych z nośnika magnetycznego. W pudełku obudowy znajduje się wycięcie, umożliwiające dostęp głowicy zapisująco-odczytującej stacji do nośnika. Otwór ten zamykany jest przesuwnym okienkiem blaszanym. Gdy dyskietka znajduje się poza stacją, okienko jest zamknięte i chroni wnętrze obudowy dyskietki przed zabrudzeniem. Po włożeniu dyskietki do stacji okienko otwierane jest przez mechanizm stacji.
W obudowie dyskietki (w prawym dolnym rogu) znajduje się malutkie okienko z bezpiecznikiem. Odpowiednie usytuowanie zatrzaskowego bezpiecznika zezwala lub uniemożliwia zapis dyskietki. Kilkunasto-centymetrowy kawałek taśmy papierowej zawiera 16 bajtów informacji, tej samej długości kawałek taśmy magnetofonowej zawiera ok. 125 bajtów (zapisany przez komputer Atari 800 XL).
Krążek 3,5-calowej dyskietki zawiera 360000 bajtów informacji. Taśma papierowa zawierająca taką ilość informacji miałaby długość 2475 m, a taśma w kasecie 456 (jej odczyt przez komputer Atari 800 XL trwałby 180 minut).

ZENON RUDAK
Komputer, listopad 1986